Bạn đã bao giờ gặp phải “Ngụy biện cho bản thân” chưa?

Đây là sự ngụy biện mà ai cũng mắc phải.

Bạn có đang nghĩ rằng mình hơi logic, các quyết định của mình đưa ra luôn hợp lí và đúng đắn? ví như bạn đủ kiêu hãnh và cho rằng mình luôn như vậy, tin tôi đi chắc chắn rằng trong một phút giây nào đấy trên cuộc đời này, bạn cũng mắc nên tình trạng “Sự ngụy biện cho giá chìm” (tiếng Anh: Sunk cost fallacy).

Sự ngụy biện này là gì?

Thứ 1, chúng ta cần phải tìm hiểu giá thành chìm (sunk cost) là gì. Trong ngành kinh tế, nó là các giá thành đã trả và không thể hồi phục lại được. Ví dụ như một doanh nghiệp đầu tư hàng triệu USD vào các trang thiết bị phần cứng máy chủ, số tiền này gọi là tầm giá chìm vì nó ko thể hồi phục lại được. Theo nguyên tắc về quyết định khi cân kể và so sánh chi phí, chi phí chìm có thể được bỏ qua.

một ví dụ khác, giả sử như bạn đã tậu được vé đến một lễ hội, tuy nhiên đến ngày nó diễn ra, bạn lại bị sốt nặng, tuy nhiên bạn vẫn cố “lết” đến vì bạn nghĩ: “Vé đã tìm mua mắc thế này rồi, không đi thì phí ra”.

Và thế là bạn đã ngụy biện cho chi phí chìm. Bạn đã bỏ tiền ra lúc mua vé và ko thể nào lấy lại được. Tuy nhiên giả dụ bạn đi tới ấy với tình trạng sốt nặng, bạn sẽ ko thể nào tận hưởng cuộc vui theo một cách được trọn vẹn.

Như vậy, sự ngụy biện cho mức giá chìm được hiểu đơn giản là bạn tiếp tục làm một việc gì đấy vì đã đầu tư quá nhiều mức thời gian, tiền bạc và công sức vào đó, tuy nhiên việc làm cho này chẳng hề là lựa chọn khôn ngoan nhất.

Bạn có đang mắc phải tình trạng như trên không?

Dù cho bạn có đề cập ko đi nữa thì tôi cũng khẳng định rằng: “Hầu hết” là đằng khác. nếu bạn chưa nghĩ ra, thì tôi sẽ cho bạn thấy 1 vài ví dụ:

1. “Đồ ăn đã gọi rồi, bỏ đi thì phí”

Tôi thường khiến cho vậy lắm. tới hàng ăn nào ấy, tôi “đói mắt” phải gọi thật nhiều món. lúc no căng bụng và ko thể nào nhét nổi nữa, tôi nhủ mình cần ăn cho bằng hết ko thì sẽ cực kỳ phí.

Tuy nhiên sự thật là sẽ chẳng ai ăn chỗ đồ thừa đấy của tôi, thậm chí nó không được tái chế hay là đưa cho những người nghèo ăn nữa cơ, người ta sẽ quẳng nó đi.

Đây là giá thành chìm, càng ăn tôi càng cảm thấy mắc nghẹn và muốn ói thôi.

Xem thêm: 5 ‘quý nhân’ hỗ trợ đắc lực cho bạn trên con đường khởi nghiệp

2. “Thôi lỡ mua vé rồi, phim này tuy dở mà mình ráng xem hết vậy”

Điều đấy áp dụng tương tự cho việc đọc 1 cuốn sách dở tệ, hay xem dang dở 1 series phim truyền hình cực chán chẳng hạn. Tôi khuyên thật, ví như người mua thấy phim hay sách gì quá dở, thì bạn buộc phải ngừng coi để ko tốn thời gian quý giá của mình nữa, sẽ chẳng có ích gì đâu.

3. “Phải nỗ lực yêu thương người ta thôi, quen nhau lâu vậy rồi mà chẳng lẽ bỏ”

Đừng chối nữa, ai cũng gặp trường hợp như vậy thôi. Đây là “Sự ngụy biện cho mức giá chìm” kinh điển nhất!

giả dụ bạn đặt quá nhiều tình cảm bản thân vào một mối quan hệ (không nhất thiết là người yêu) mà không dùng lí trí, sẽ khá cạnh tranh cho bạn lúc muốn dứt bỏ. ví như mối quan hệ đó không khiến cho bạn hoặc người ấy phát triển thành con người tốt hơn, thì cho dù bên nhau bao nhiêu năm nữa, bạn cũng phải dứt bỏ. ý tôi nói ở đây là ai cũng sẽ có những khúc mắt, lỗi lầm, nhưng bạn cần dứt bỏ nếu lỗi lầm đấy không được sửa chữa dù đã có rất nhiều cơ hội.

Vậy làm thế nào để giải thoát bản thân khỏi sự ngụy biện này?

Chúng ta đều là nạn nhân của sự ngụy biện cho giá tiền chìm vì chúng ta đều “đầu tư” phổ biến tiền bạc, thời gian, tình cảm vào việc gì ấy. Điều quan trọng trong việc giải thoát bản thân là cần nhận ra những khía cạnh tuyệt vời của sự ngụy biện. Ví dụ như hãy liệt kê ra thế mạnh và điểm trừ của quyết định bạn gần làm. ví như điểm mạnh vượt hẳn điểm trừ thì hãy làm còn ko hãy mạnh dạn chọn ra và thực hiện một quyết định khác.

Đừng để “Sự ngụy biện cho giá thành chìm” khiến bạn hành động ngu ngốc.

Bạn đang xem bài viết Bạn đã bao giờ gặp phải “Ngụy biện cho bản thân” chưa?

Add Comment